مرحوم

از طرف خانواده مرحوم جناب آقای بدرالدین کتابی، ۱۷۷۸ جلد کتاب فارسی و ۲۵ جلد کتاب لاتین از مجموعه کتاب‌های ارزنده ایشان به مجموعه کتاب‌های کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه اصفهان اهدا شده است که هم‌اکنون به‌صورت استفاده در محل، در دسترس کاربران قرار دارد.

زندگینامه:

بدرالدین کتابی (۱۳۶۶–۱۲۹۱ق)، نویسنده، مترجم و شاعر، متخلص به «امید»، در اصفهان به دنیا آمد. جد پدری او آیت‌الله میرزا محمدصادق کتابی اصفهانی، صاحب شرحی بر «شرایع» است و جد مادری وی حاج شیخ محمدعلی نجمی می‌باشد.

پس از تحصیل در مدارس قدیم اصفهان، در مشهد به تحصیل ادبیات، منطق، فقه، اصول و فلسفه اسلامی پرداخت. وی «منظومه» حاج ملاهادی سبزواری را نزد شیخ محمد خراسانی فرا گرفت.

پس از اخذ دیپلم علمی، در سال ۱۳۱۶ش موفق به اخذ درجه لیسانس در رشته فلسفه و علوم تربیتی از دانشسرای عالی و دانشکده ادبیات شد. وی به دو زبان عربی و فرانسه تسلط کامل داشت.

پس از فراغت از تحصیل، ابتدا در اصفهان به تدریس در دبیرستان‌ها مشغول شد و سپس ریاست دبیرستان ادب و مدتی معاونت اداره کل فرهنگ استان اصفهان را عهده‌دار بود.

وی در بنیان‌گذاری دانشکده ادبیات اصفهان در سال ۱۳۳۷ش و نیز تأسیس کتابخانه آن نقش مؤثری داشت و سال‌ها نیز در آن دانشکده به تدریس فلسفه، روان‌شناسی، منطق نظری و عملی، ادبیات فارسی و متون فلسفی به زبان فرانسه پرداخت.

وی بیشتر با حاج آقا رحیم ارباب و حاج شیخ محمدباقر الفت مصاحبت داشت.

از آثار او می‌توان به «هیپنوتیسم در دسترس همه»، «فروغ خاور» (شرح حال و آیین رهبانیت بودا، ترجمه)، «پیرامون سیره نبوی» (ترجمه)، «اخلاق» (ترجمه)، «آداب المتعلمین» (ترجمه)، سفرنامه «به سوی اصفهان» (ترجمه)، «مکتب‌های اصلی فلسفه» (ترجمه)، «مبانی جامعه‌شناسی» (ترجمه) و «دیوان» شعر اشاره کرد.

سوابق و آثار

بدرالدین کتابی، متخلص به «امید»، ابتدا در مدارس قدیم اصفهان و یک سال در مشهد به تحصیلات قدیم، از جمله ادبیات، منطق، فقه و اصول، پرداخت و «منظومه» حاج ملاهادی سبزواری را نزد حکیم همدانی و آقا شیخ محمد خراسانی فراگرفت.

در سال ۱۳۱۳ موفق به اخذ دیپلم شد و سپس وارد دانشگاه گردید. در سال ۱۳۱۶ موفق به اخذ درجه لیسانس در رشته فلسفه و علوم تربیتی شد. وی برای ادامه تحصیلات در اروپا برگزیده شد و با دو زبان عربی و فرانسوی آشنایی داشت.

پس از فراغت از تحصیل در دانشسرای عالی، به زادگاه خود، اصفهان، بازگشت. ابتدا به دبیری دبیرستان‌ها اشتغال ورزید و سپس ریاست دبیرستان ادب اصفهان را عهده‌دار شد و مدتی نیز معاونت و کفالت اداره کل فرهنگ استان را بر عهده داشت.

وی همچنین در بنیان‌گذاری دانشکده ادبیات اصفهان در سال ۱۳۳۷ و نیز تأسیس کتابخانه آن نقش داشت و خود سال‌ها در آن دانشکده به تدریس فلسفه، روان‌شناسی، منطق نظری و عملی، ادبیات فارسی و متون فلسفی به زبان فرانسوی پرداخت.

آثار و تألیفات

• «هیپنوتیسم در دسترس همه»؛ این کتاب که احتمالاً نخستین اثر اوست، ابتدا در روزنامه «اصفهان» و سپس به‌صورت جداگانه به چاپ رسیده است.

• «به سوی اصفهان»؛ اثر پیر لوتی، ترجمه از فرانسوی، اصفهان.

• «فروغ خاور»؛ شرح حال و آیین رهبانیت بودا، اثر هرمان الدنبرگ، ترجمه، اصفهان، سه جلد، ۱۳۳۰–۱۳۳۲.

• «پیرامون سیره نبوی»؛ عنوان عربی آن «علی هامش السیره»، اثر دکتر طه حسین، ترجمه، سه جلد، ۱۳۳۵.

• «اخلاق»؛ اثر دکتر پیرژانه، ترجمه از فرانسوی، اصفهان، ۱۳۳۱.

• «آداب المتعلمین»؛ ترجمه رساله با مقدمه کوتاهی درباره عدم صحت انتساب آن به خواجه نصیرالدین طوسی، ۱۳۳۶، ضمیمه «سالنامه دبیرستان ادب»، اصفهان.

• «مکتب‌های اصلی فلسفه»

• «مبانی جامعه‌شناسی»

• «دیوان» شعر

مقالات

مقالات وی در نشریات زیر به چاپ می‌رسید:

• «سالنامه دبیرستان ادب اصفهان»

• «آیینه پزشکی»

• نشریه «اداره فرهنگ استان دهم، اصفهان»